|
Zillebekevijver heeft
naast de functie van winning van oppervlakte water ook een (grote)
betekenis voor vissers en natuurliefhebbers.
Het gedeelte van Zillebekevijver, gelegen tegen de dorpskom van
Zillebeke heeft nog semi-natuurlijke oevers en komt in aanmerking om
ecologisch ingericht te worden.
Dankzij de goede algemene kwaliteit
en verbeterde helderheid van het water, is het zinvol om nieuwe
(verdwenen) watervegetaties aan te planten, en daardoor de algemene
kwaliteit van het vijverbiotoop te verbeteren en/of te herstellen.
|
de projectzone ‘moeras’ – 30 april
2010 – © Luk Dombrecht
|
|
Dit project heeft
een dubbel doel:
- herstel
van oever- en moerasvegetatie
- inrichting
van semi-natuurlijke schuilplaatsen voor vissen als bescherming tegen
predatoren (Aalscholver)
Het projectgebied is gelegen in de directe omgeving van de Vijvermeersen.
|
Vijvermeersen met de kerk van Zillebeke op de achtergrond
29 april 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
Het project omvat vooral de noordoostelijke
en zuidoostelijke oevers en het ondiepere oostelijke deel van de vijver
nabij de (oorspronkelijke) monding van de Zillebeek. Op deze plaatsen
zal achteraf niet meer kunnen gevist worden.
Er wordt afgesproken om de ondiepe, oostelijke zone van de vijver als
hengelvrij rustgebied (schuil- en paaiplaats voor vissen!) in te
richten. De exacte begrenzing wordt bepaald in samenspraak met de
vissersvereniging.
|
29 april 2010 – ©
Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
Het project zal in diverse
fasen worden uitgevoerd. In 2010 wordt gestart met een proefstrook van
ongeveer 20 meter aan weerszijden van de beekmonding.
De schuilplaatsen tegen predatoren
worden voorzien in het diepere westelijke deel, langs de zijde van het
Vijverhuis
|
de proefstrook op de rechteroever – 30 april 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
De uitvoering gebeurt door de
Landschapswacht (coördinatie Lieven Stubbe, Dienst
milieueducatie en landschapszorg), met hulp en nazorg van de hengelclub
Zillebekevijver.
|
de landschapswacht aan het werk – 29 april 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
De
financiering van het project gebeurt gedeeltelijk
via middelen
van het
jaarlijkse gebruiksrecht van de club, met bijpassing via GNOP-budget van de dienst
milieueducatie
en landschapszorg.
|
overleg tussen Lieven Stubbe en de Landschapswacht
30 april 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
verwezenlijking
van het project
1) verwijderen van wilgen op
enkele zones langs de oever,
zo diep mogelijk rooien en teruggroei vermijden.
Plaats
en afstand op terrein te bepalen in overleg met de hengelclub.
|
29 april 2010 – ©
Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
11 juni 2010: de waterplanten liggen te
wachten in De Triangel om uitgeplant te worden –
© Luk
Dombrecht
|
|
|
|
|
|
2) inplanten van waterplanten:
ü oeverplanten
worden aangeplant op de zachthellende niet-versterkte oevers aan
weerszijden van de beekmonding en op de zachthellende, noordoostelijke
oever, waar de wilgen verwijderd werden.
Aanplanting
tot tegen de waterlijn.
ü moerasplanten
worden aangeplant vanaf en onder de waterlijn, waar nodig gebeurt dit
in houten fruitkistjes, gevuld met voedselarme kleigrond.
Langs de zuidoostelijke oever
(tegen de steile, versterkte wanden aan) is de bodem voldoende ondiep
om moerasplanten in te brengen (huidige diepte: 40 tot 60 cm). De
moerasplanten worden vooraf in de plantenbakjes (lichte houten kistjes
type fruitkistjes) ingeplant. De bakjes worden op de bodem geplaatst.
De planten worden vooraf ingeplant i.s.m. de hengelclub. Bedoeling is
dat de waterplanten zich vanuit de bakjes verder ontwikkelen op de
vijverbodem. Hierbij zullen planten worden ingezet die grotere waterdieptes aankunnen, zoals
Kleine lisdodde en Mattenbies, en drijvende soorten (Gele
plomp, Waterlelie).
Deze aanplanting gebeurt over
een oeverlengte van ongeveer 40 meter vanaf de oude beekmonding. De
potentieel te beplanten oppervlakte bedraagt ongeveer 0,50 ha, die dus
uiteindelijk als hengelvrije moeraszone beheerd zal worden.
|
16 juni 2010 – ©
Luk Dombrecht
|
|
waar de oever met schanskorven versterkt is, wordt een soort
‘vooroever’
aangelegd – 16 juni 2010 –
© Luk Dombrecht
|
in deze ‘bakken’ komen de waterplanten – 16 juni 2010 – © Luk Dombrecht
relict van de rietkraag - 16 juni 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
de landschapswacht bezig met het inplanten van de waterplanten
17 juni 2010 – © Rudy Claeys
Mattenbies
17 juni 2010 – © Rudy Claeys
|
het inplanten
17 juni 2010 – © Rudy Claeys
het inplanten
17 juni 2010 – © Rudy Claeys
|
|
de ‘bakken’ worden eerste deels gevuld met klei (links) en daarna
worden
de waterplanten ingeplant (rechts)
17
juni 2010 – ©
Luk Dombrecht
17
juni 2010 –
© Luk Dombrecht
Mattenbies - 17 juni 2010 –
© Luk Dombrecht
|
17 juni 2010 – ©
Luk Dombrecht
op de zachte, niet versterkte oever worden de
waterplanten in fruitkistjes
in het water uitgeplant, en krijgen een
‘kooi’bescherming
17 juni 2010
17 juni 2010 – ©
Luk Dombrecht
|
|
|
|
3) De jonge beplantingen moeten
noodzakelijk beschermd worden tegen vraat van watervogels en vissen
(karperachtigen).
Er wordt uitgezocht welke
constructie hiervoor best kan ingezet worden.
Voorstel:
gaasdraad plaatsen rond en boven de aangeplante stroken, te monteren
met betonijzers (als een soort tent). Na voldoende groeiperiode kan
deze bescherming worden weggenomen (bv 4/5 maanden) en verplaatst naar
een nieuwe
aanplantingzone.
Deze werkwijze wordt in samenspraak met de hengelclub verder onderzocht
en uitgewerkt.
Regelmatig toezicht en controle
door de leden hengelclub is hierbij vereist!
|
Lieven Stubbe en een vertegenwoordiger van de hengelclub bespreken
het prototype van de plantenbeschermingskooi – 30 april 2010 – © Luk
Dombrecht
|
|
23 juni 2010 – de oeverplanten zijn uitgeplant in fruitkistjes en
worden
beschermd door kippengaas – © Luk Dombrecht
23 juni 2010 – © Luk Dombrecht
23 juni 2010 – © Luk Dombrecht
|
23 juni 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
29 juni 2010 – omwille van de
drinkwaterproductie werd het waterpeil in Zillebeke
vijver verhoogd. De nieuwe aanplant kwam met de ‘voeten in het water te
staan’ en
het herstel kan van start gaan – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
|
4) de dienst milieueducatie
en landschapszorg zal enkele infoborden plaatsen
om vissers en wandelaars te informeren over het doel van dit project.
|
|
|
|
|
|
Keuze plantensoorten
ü er
is momenteel nog een relict(je)
aanwezig van de vroegere rietgordel, deze kan zich herstellen en
uitbreiden.
ü er
wordt geen Grote
lisdodde aangeplant, wegens woekergedrag. Wel Kleine
lisdodde.
In de keuze houden we rekening
met de lichte zuurgraad van het water (zeker niet kalkrijk). We opteren
voor stevige, eerder ruige soorten die in het water een beschermend
biotoop voor fauna en vissen creëren.
- oeverplanten:
Kattestaart,
Leverkruid, Moerasspirea, Echte koekoeksbloem,
Watermunt, Valeriaan
- Moerasplanten:
Waterlijn tot -15: Gele lis, Grote
egelskop, Hangende
zegge, Grote
boterbloem,
Engelwortel,
Kalmoes
-15 tot -40: kleine lisdodde,
mattenbies
- drijvende/ondergedoken soorten:
Aangezien de Vijverbeek niet
meer rechtsreeks in de vijver uitmondt, kan de ondiepe achterzijde als
moerasbiotoop evolueren, met inbreng van ondergedoken soorten en
drijvende soorten: fonteinkruiden, Waterviolier,
Kransvederkruid,
Veenwortel,
Kikkerbeet
- ondergedoken zuurstofplanten:
in de zone met de gekapte
wilgenstruweel kunnen ook zuurstofplanten worden ingebracht:
Waterranonkel
(pionier, verdwijnt na enkele jaren),
Gedoornd en Ongedoornd hoornblad, Breedbladige
waterpest
|
relict van de oude rietkraag – 30 april 2010 – © Luk Dombrecht
|
|
|
|
|
Schuilplaats tegen predatoren
Op voorstel van de hengelclub
wordt er een kunstmatige schuilplaats voor de vissen gebouwd in het
diepere westelijke deelt van de vijver, langs de zijde van de muur
Vijverhuis.
De schuilplaats bestaat uit een
reeks ronde kooien, gemonteerd uit lichte ursusdraad, met openingen die
voor grote watervogels niet toegankelijk zijn.
Oppervlakte
per kooi: ongeveer 1,5 tot 2 m², hoogte ongeveer 1,50 m. Er wordt
voorgesteld om een drietal reeksen van 4 kooien te plaatsen.
Tijdens de plaatsing van de
kooien wordt op dezelfde plaatsen voorzien in de aanplanting van
drijvende en
diep wortelende waterplanten (Gele plomp, Waterlelie,
fonteinkruiden, …), die op de vijverbodem worden geplaatst (zelfde
systeem via fruitkistjes, hier wel zo hoog mogelijk gevuld met
kleigrond). Op die wijze ontstaan nieuwe kernen van ondergedoken en
drijvende watervegetaties,
wat ook de waarde als schuilplaats voor de vissen zal versterken.
|
projectzone “predatoren” – 18 juni 2010
© Luk Dombrecht
18 juni 2010 – © Luk Dombrecht
|
